|
BALIKLARIN ESAS YAPILARI:
Balıklar çok farklı ortamlarda yaşadıklarından dolayı vücut
şekilleri birbirine benzemeyebilir. Yaşadıkları ortama uyum
sağlayan balıklar şekil ve renk itibariyle birbirlerinden
farklılıklar gösterirler. Balıkların biçim ve şekillerine
bakılarak nerede yaşadıklarını ve yaşam tarzlarını söylemek
mümkündür. Nasıl beslendiğini hangi katmanlarda yüzdüklerini ve
nasıl bir yüzüş biçimi(tarzı) olduğunu söyleyebiliriz.
BALIĞIN AĞIZ YAPISI;
Balıkların ağız yapıları beslenmeleri hakkında fikir verir.
Mesela bir corydoras balığı aşağı doğru bakan ağzı ve bıyık diye
tabir ettiğimiz duyargaları ile kumu karıştırır ve yemini bulur.
Üstte yüzen balıkların genelde ağız yapıları yukarı doğru bakar
ve düz bir vücut yapısına sahiptirler. Bu balıkların çoğu etçil
sayılırlar çünkü su yüzeyindeki böcek, sinek vb. şeyleri yakalar
yerler. Orta katmanda yüzen balıkların ağız yapıları ortada
burnun hemen altındadır. Genelde yemlerini dibe batarken veya
yüzerken yakalarlar, ancak bu balıklar için her katmanda yem
yemek olanaklıdır. Vücutları yardımıyla kum üzerinden ve su
yüzeyinden de yem yiyebilirler.
BALIKLARDA SOLUNGAÇLAR;
Akciğer görevini üstlenen bu duyarlı zar suda erimiş olarak
bulunan oksijeni süzer ve kana ulaştırır. Solungaçların
korunmasına yardımcı olan solungaç kapakları sürekli hareket
halindedir ve solungaçlardan suyun geçmesini sağlar. Solungaç
kapakları balık yüzerken sürtünmeler sonucu oluşan zedelenmelere
ve diğer balıklar tarafından açılan yaralara engel olamaya
çalışır. Bu sebeple de koruyucu tabakalar ile örtülüdür
YÜZGEÇLER VE GÖREVLERİ
GÖĞÜS YÜZGEÇLERİ: Bu yüzgeçler balığın kolu bacağı gibidir.
Balık, bu yüzgeçleri ileri doğru iterek vücudu hareketsiz hale
getirir ve frenleme yapar, kendine yön ve hız vermeyi bu
yüzgeçler yardımı ile yapar.
KARIN YÜZGEÇLERİ: Bu yüzgeçlerde aynı göğüs yüzgeçleri gibidir.
Balık bu yüzgeçler yardımıyla dengesini korur ve hareket eder.
ANAL YÜZGEÇ: Bir diğer adıyla "Anüs yüzgeci". Bu yüzgeç bir
kısım balıklarda üremeye yardımcı olur. Canlı doğuran türlerin
erkeklerinde bu yüzgeç tüp biçimindedir ve spermleri dişinin döl
yatağına ulaştırmayı sağlar. bazı Characins balıklarında ise
yüzgecin ucu çengel biçimini almıştır ve yumurtlama zamanı erkek
ve dişinin bir araya gelmesini sağlar.
KUYRUK YÜZGECİ: Balığın bu yüzgeci genelde tektir ancak bazı
soğuksu türlerinde çift ve saçaklı hale gelmiştir (doğada pek
rastlanmayan bir durumdur). Bazı erkek balıklarda dişiden
farklılıklar gösterir mesela Kılıç Kuyruk (Swordtail)
balıklarında erkek balığın kuyruk yüzgeci alttan uzantılıdır ve
balığın kılıç kuyruk adı buradan gelir. Bu yüzgeç aslında balığa
dümen görevi yapar ve asıl görevi budur.
ADİPOSE YÜZGECİ: Bu yüzgecin görevi henüz bilinmemektedir. Bazı
balıklarda sırt ve kuyruk yüzgeci arasında bulunur ve etli bir
yapıya sahiptir.
SIRT YÜZGECİ: Anal yüzgeç ile birlikte bu yüzgeçler balığın dik
durabilmesini sağlar ve omurga görevi yaparlar.
Kaynak: Onur Can BAKIR amazon-fishery.com |